In de meeste landen krijgen inwoners gemiddeld meer calorieën binnen uit alcoholische dranken dan uit frisdrank. Nederland is de uitzondering.

In 2015 haalden inwoners van Nederland dagelijks gemiddeld 120 kilocalorieën (kcal) per persoon uit alcohol, blijkt uit gegevens van marktonderzoeker Euromonitor die zijn verstrekt aan Business Insider. Frisdrank was goed voor bijna 133 kcal per dag.

Daarbij hoort wel de kanttekening dat de definitie van frisdrank die Euromonitor hanteert nogal breed is. Niet alleen de drankjes van Coca-Cola en Pepsi vallen eronder, maar ook vruchtensappen, sportdranken, ijskoffie en mineraalwater.

Hoe dan ook, het onderzoeksbureau gebruikt dezelfde criteria voor dertig onderzochte landen. En dan springt Nederland eruit, blijkt uit de onderstaande grafiek.

Dat Nederlanders gemiddelde méér calorieën halen uit frisdrank dan uit alcohol is pas sinds drie jaar zo. Tot 2013 was het juist andersom, zoals te zien in de grafiek hieronder.

Dat het alcoholgebruik in Nederland daalt, bleek onlangs al uit cijfers van de OESO. “Het Nederlandse alcoholbeleid met een mix van wetgeving, goede handhaving en zelfregulering vanuit de branche van de afgelopen jaren, is duidelijk effectief geweest”, aldus directeur Peter de Wolf van de Stichting voor Verantwoord Alcoholgebruik.

Maar dat we vorig jaar flink meer frisdrank zijn gaan drinken is opmerkelijk. Een deel van de verklaring zit ‘m in de brede definitie die Euromonitor gebruikt.

Nederlanders zijn over het algemeen meer non-alcoholische dranken gaan drinken, waardoor Euromonitor een stijging noteert. Kijk je op detailniveau, dan zie je een duidelijke trend.

Suiker in de ban

Suikerhoudende drankjes van Coca-Cola en Pepsi zijn minder populair bij Nederlandse consumenten. Waar supermarkten in 2012 nog 987 miljoen liter aan koolzuurhoudende dranken verkochten, was dat vorig jaar gedaald naar 900 miljoen liter, aldus onderzoeksbureau IRI. Ook energie- en sportdranken belanden minder vaak in de winkelwagen.

‘Mineraalwater met een smaakje’ is daarentegen in opkomst. In 2015 steeg de consumptie daarvan met 7 procent, volgens branchevereniging FWS.

Belasting op suiker

De priklimonades van Coca-Cola en Pepsi liggen de laatste jaren steeds meer onder vuur, omdat ze worden gezien als een belangrijke oorzaak van overgewicht. Landen als Groot-Brittannië, Frankrijk, België en Hongarije voerden daarom een suikertaks in op frisdranken.

Dat was voor de frisdrankbedrijven reden om hun assortiment aan te passen. Coca-Cola vernieuwde onlangs zijn verpakkingen om te benadrukken dat Coca-Cola Zero geen suiker bevat; het drankje heet voortaan Coca-Cola Zero Sugar. Ook het Amerikaanse Pepsico, bekend van Pepsi-Cola en Seven-Up, brengt de hoeveelheid suiker in zijn frisdranken terug, maakte het bedrijf maandag bekend.

In Nederland heeft de frisdrankindustrie vorig jaar een akkoord ondertekend om minder suiker in producten te stoppen.

Afgelopen augustus kondigde Albert Heijn aan het suikergehalte in huismerkproducten te verlagen. Ook introduceerde de grootgrutter een Friswijzer, met duidelijke info over de hoeveelheid suiker, de wijze van zoeten en het aantal calorieën. Daarnaast haalde Albert Heijn de blikken energiedrank van Monster Energy uit de schappen, tot groot ongenoegen van sommige klanten.

Een invoering van een suikertaks in Nederland lijkt op korte termijn echter onwaarschijnlijk. De meeste politieke partijen hebben grote praktische bezwaren.