Nederlanders mogen dan een reputatie hebben voor openheid, botheid en transparantie. Als het op ons loon aankomt, zijn we toch iets huiveriger om alle informatie te delen.

Dat is niet het geval in Zweden, het land dat al zeer dicht in de buurt komt van een cashloze maatschappij.

Alle belastingaanslagen zijn namelijk openbaar in het koninkrijk. Beide fenomenen zijn te danken aan de hoge niveaus van vertrouwen in de Zweedse samenleving.

Moeders die hun baby’s meenemen voor een ritje in de kinderwagen, laten die gerust buiten staan terwijl ze binnen aan de koffie zitten. De hoge mate van vertrouwen maken van Zweden een economisch succes, niet per se het progressieve belastingsysteem.

In Zweden kun je van iedereen de belastingaanslag opvragen. Er is wel één nadeel: die persoon zal ervan op de hoogte gesteld worden dat jij het was. Alles voor meer openheid dus, al is dit wel een recente toevoeging aan de mogelijkheid van de gegevens opvragen.

“Het is overduidelijk dat openheid en transparantie van belang zijn”, zei econoom van de Noorse Confederatie van Handelsunies Stein Reegard tegen Reuters. “Op z’n minst voor een beter geïnformeerd debat over de verschillen in inkomensniveaus in de samenleving.”

Jaaroverzicht salarissen binnen je bedrijf

In Nederland heeft de Belastingdienst momenteel geen beste reputatie, mede door een trage besluitvorming en negatieve publiciteit over de modernisatie van de ICT.

In Zweden daarentegen scoort de dienst zeer hoog op ‘vertrouwen’. De Zweden geloven dat het bureau doorgaans werkt om hen te steunen, met hun belangen in het achterhoofd. Al heb je wellicht ook geen keus, als je in een land leeft waar de belastingen zo hoog zijn.

Hoe dan ook is die trend doorgesijpeld naar de werkvloer, waar elke werkgever van 25 of meer personeelsleden jaarlijks een overzicht moet publiceren van de salarissen. Als daarop een loonverschil opduikt tussen een man en vrouw met hetzelfde werk, dan moeten de baas daar iets aan doen – anders riskeert hij een boete.