Luister hieronder naar de audioversie van dit artikel


0:00
3:16

Sommige Europese telers leggen de productie deze winter stil als gevolg van de hoge energieprijzen. Dat vormt een verdere bedreiging voor de wereldwijde voedselvoorziening, die al in een crisis verkeert.

Europa wordt deze winter mogelijk geconfronteerd met energietekorten omdat veel landen voor hun aardgasvoorziening sterk afhankelijk zijn van Rusland. Dat land heeft echter een belangrijke pijplijn, Nord Stream 1, afgesloten in reactie op de sancties die zijn opgelegd na de invasie van Oekraïne. Rusland geeft zelf aan dat er ’technische problemen’ bij de gastoevoer via de pijplijn in de Oostzee zouden zijn.

Lees ook: EU verdenkt Rusland van politieke chantage met bewust afknijpen gasleiding Nordstream 1

Europa kampt al maanden met de fors gestegen prijs van gas. Die liep ook voor de oorlog al op vanwege de toegenomen vraag na het afbouwen van verschillende beperkingen tijdens de coronapandemie.

Aangezien er in de hele productieketen van voedsel energie nodig is, voelen zowel boeren als andere bedrijven in de voedingsindustrie de gevolgen van de torenhoge energieprijzen. Sommigen zullen hun productie in de koudere maanden gaan stilzetten of verminderen.

Vanwege de hoge brandstofprijzen hebben ook sommige telers in Nederland het voornemen om komende winter de productie in hun kassen flink terug te schroeven, zo meldt Reuters. Kassen gebruiken veel energie om de temperatuur te regelen.

Nederland is na de VS de grootste landbouwexporteur ter wereld. Een vermindering van de landbouwproductie zal dus een grote impact hebben op het verschepen van groenten en fruit, maar bijvoorbeeld ook bloemen.

Geen wintergewassen meer in Noord-Europese landen?

In Zweden heeft Nordic Greens Trelleborg, een grote producent van tomaten, aangegeven dit jaar geen wintergewassen te zullen planten. Bij de huidige energieprijzen zou het bedrijf anders verlies lijden, zo meldt de Zweedse krant Afton Bladet.

Dat komt volgens vestigingsmanager Mindaugas Krasauskas omdat Nordic Greens de tomatenprijzen al eerder in het jaar heeft vastgelegd, toen de energieprijzen nog een stuk lager waren. Het is de eerste keer dat het bedrijf de productie opschort.

De Europese landbouwvakbond Copa-Cogeca stelt in de Financial Times dat de zuivel- en bakkerijsectoren het meest te lijden hebben onder de sterke stijging van de brandstofprijzen. Dat komt omdat de processen voor pasteurisatie en de productie van melkpoeder veel energie verbruiken.

Die hogere productiekosten hebben op hun beurt de prijzen van boter en melkpoeder opgedreven. Volgens de Europese Commissie lagen die prijzen eind augustus al respectievelijk 80 en 55 procent hoger dan een jaar geleden.

Door de energiecrisis worden nu veel moderne landbouwmethoden getroffen. Dat zou er wel eens voor kunnen zorgen dat de landbouw terugkeert naar oude productiemethoden.

Analist Cindy van Rijswick van de Rabobank zegt tegen Reuters dat het is alsof we weer teruggaan in de tijd, met Noord-Europese landen die enkel in de zomer hun eigen groenten produceren. In de winter zouden we dan afhankelijk zijn van landen als Spanje. "Sommige mensen zeggen dat dit misschien wel gewoon is hoe het hoort te zijn."

LEES OOK: Waarom de voedselcrisis van 2023 erger kan zijn dan die van dit jaar