• Ruja Ignatova is mede-oprichter van het inmiddels ter ziele gegane OneCoin en staat bekend als ‘Cryptoqueen’.
  • Ignatova zou achter een piramidespel zitten dat beleggers 4 miljard dollar heeft gekost.
  • De cryptokoningin is nog altijd op de vlucht voor de Amerikaanse veiligheidsdienst FBI en beschikt naar verluidt nog over 500 miljoen dollar en 230.000 bitcoins.

Op 11 juni 2016 loopt Ruja Ignatova het podium op van de Wembley Arena in Londen op, terwijl honderden fans juichen. Een vuurwerkspektakel barst los en ‘Girl on Fire’ van Alice Keys speelt op de achtergrond.

De zelfbenoemde ‘CryptoQueen’ is eindelijk gearriveerd. Iedereen die haar wijze woorden volgt, zou volgens haar snel enorm rijk worden met haar cryptomunt OneCoin. Daarmee heeft ze vanaf 2014 miljarden opgehaald bij beleggers die geld hebben gestoken in deze cryptomunt.

Ignatova is op het hoogtepunt van haar roem. Ze weet dan nog niet dat haar val aanstaande is.

De achtergrond van de Bulgaarse ‘CryptoQueen’

Ruja Ignatova wordt geboren in de Bulgaarse stad Sofia, maar ze verhuist naar Duitsland op 10-jarige leeftijd. Ze behaalt een universitair diploma in Europees privaatrecht aan de Universiteit van Konstanz in 2005.

OneCoin, de cryptomunt waarmee ze vanaf 2014 succes boekt, is niet de eerste twijfelachtige onderneming van Ignatova. In 2012 is Ignatova veroordeeld voor fraude in Duitsland in een zaak rond een onderneming die onder dubieuze omstandigheden failliet is verklaard, kort nadat ze het bedrijf overnam. Ze krijgt hiervoor een voorwaardelijke gevangenisstraf van 14 maanden.

Ignatova is ook betrokken geweest bij een mislukt zogeheten multi-level marketingprogramma genaamd BigCoin. Maar dat was kinderspel vergeleken met het project OneCoin.

De vermeende ponzifraude

Ignatova start OneCoin in 2014 met Sebastian Greenwood, die later wordt gearresteerd en in de gevangenis belandt na een veroordeling wegens bedrog van beleggers.

De cryptomunt OneCoin wordt gepresenteerd als een “bitcoin-killer”, maar in werkelijkheid is er voor het project nooit iets van blockchaintechnologie gebruikt.

Volgens het Amerikaanse ministerie van Justitie hebben OneCoin-accounts meer dan 4 miljard dollar binnengehaald tussen het vierde kwartaal van 2014 en het derde kwartaal van 2016. Daarbij hebben ze rijke investeerders van over de hele wereld aangetrokken met behulp van multi-level marketing (MLM) om zo hun nepcrypto te ondersteunen.

Bij multi-level marketing worden deelnemers aangemoedigd om vrienden en familie te overtuigen deel te nemen aan een project (in dit geval geld te stoppen in OneCoin). Voor elke nieuwe deelnemer krijgen de verkopers een kleine commissie. Ook werven ze weer nieuwe verkopers. Zo ontstaat een piramidespel.

Autoriteiten treden op tegen OneCoin

Ignatova houdt conferenties over de hele wereld en maakt reclame voor haar “bitcoin-killer” tijdens uitbundige evenementen in plaatsen als Londen en Dubai.

Vanaf het begin merken toezichthouders dat er iets niet klopt. De Bulgaarse financiële toezichtcommissie (FSC) waarschuwt in 2015 voor risico’s bij cryptomunten zoals OneCoin, die dan net opkomt.

Autoriteiten in Kroatië, Zweden, Noorwegen, Letland, Hongarije, Italië en verschillende andere landen beginnen vanaf 2016 beleggers te waarschuwen voor OneCoin.

Pas in 2017, als Ignatova in India wordt beschuldigd van het bedriegen van investeerders en dat land OneCoin-medewerkers arresteert, begint alles in te storten. De cryptokoningin treedt in maart 2017 af als CEO van OneCoin en slaat op de vlucht. Ze wordt momenteel nog altijd gezocht door de Amerikaanse inlichtingendienst FBI.

In 2018 doet justitie in Bulgarije samen met Europol-officieren een inval bij de OneCoin-kantoren in Sofia. Daarmee is het einde van de OneCoin-saga een feit.

Begin 2019 is Ignatova bij verstek aangeklaagd door de Amerikaanse autoriteiten voor fraude met overboekingen, effectenfraude en het witwassen van geld.

Mark Scott, een advocaat die werkte voor OneCoin, wordt in 2019 door een federale rechtbank in de VS veroordeeld voor het witwassen van 400 miljoen dollar.

De broer van Ruja, Konstantin Ignatova, neemt het bedrijf over nadat de cryptokoningin is verdwenen en wordt in 2019 gearresteerd. Hij wordt later schuldig bevonden aan meerdere aanklachten waaronder het witwassen van geld en fraude.

Konstantin zou een deal hebben gemaakt met de Amerikaanse autoriteiten en ze naar verluidt helpen met hun onderzoek naar Ignatova.

Op de vlucht met $500 miljoen en 230.000 bitcoins

Na de oprichting van OneCoin kochten Ruja en haar collega’s voor miljoenen dollars aan onroerend goed over de hele wereld en leefden ze op grote voet. Toen alles instortte waren de meesten alles kwijt, behalve de cryptokoningin.

In 2019 bekende Konstantin Ignatova dat zijn zus 500 miljoen dollar had verdiend met OneCoin.

Uit documenten van een rechtszaak die is aangespannen door de Cryptocurrency Resolution Trust tegen “onecoinico.io” blijkt dat de cryptokoningin mogelijk ook 230.000 bitcoins in haar bezit heeft. Bij de huidige koers van de bitcoin van zo’n 40.000 dollar zijn die zo’n 9 miljard dollar waard.

Documenten die eind april zijn ingediend bij het hooggerechtshof van het Brits Indische Oceaanterritorium geven aan dat de cryptokoningin 230.000 bitcoins heeft gekregen van Sheik Saoud, de zoon van een van de rijkste personen van Dubai. Sheikh Saoud investeerde op 1 oktober 2015 230.000 bitcoins in OneCoin, toen waren de munten 50 miljoen dollar waard.

Foto’s die in handen zijn van de site Behind MLM laten zien dat de connectie van de cryptokoningin met Sheik Saoud het voor haar makkelijker heeft gemaakt om de FBI te ontwijken.

Saoud is de secretaris-generaal van het Intergovernmental Collaborative Action Fund for Excellence (ICAFE), een New Yorkse non-profitorganisatie die “diplomatieke referenties” aan Ignatova heeft gegeven.

De cryptokoningin is nog altijd op de vlucht voor onder meer justitie in de VS en is sinds oktober 2017 niet meer in het openbaar gezien.

Lees meer over cryptomunten: