Forum voor Democratie heeft woensdag in 91 gemeenten de meeste stemmen gekregen. VVD werd het vaakst de grootste partij, namelijk in 97 gemeenten. Het CDA won 94 gemeenten, GroenLinks en SGP pakten allebei in 21 gemeenten de meeste stemmen. Dat blijkt uit gegevens van de Verkiezingsdienst van het ANP.

Vier jaar geleden kreeg de VVD in 146 plaatsen de meeste stemmen en was het CDA het meest geliefd in 135 gemeenten. De SP won in 2015 in 32 gemeenten, maar woensdag kwam de partij in vier gemeenten als grootste uit de bus.

D66 kreeg woensdag nergens de meeste stemmen, terwijl de partij vier jaar geleden in dertien gemeenten won. Elf van die dertien gemeenten gingen nu naar GroenLinks.

Forum voor Democratie kreeg onder meer veel stemmen in Rotterdam en omgeving. Vier jaar geleden stemden de kiezers in die regio vooral voor de PVV van Geert Wilders. In Edam-Volendam boekte de partij van Thierry Baudet haar grootste zege met 40,7 procent van de stemmen. Van de 91 gemeenten waar Forum voor Democratie won, stemden 44 vier jaar geleden vooral op de VVD. CDA moest de koppositie zeventien keer afstaan aan het Forum en PVV vijftien keer.

In drie provincies werd Forum voor Democratie de grootste partij: Zuid-Holland, Noord-Holland en Flevoland. CDA won in Overijssel, Friesland, Zeeland en Limburg. VVD kreeg de meeste stemmen in Gelderland en Noord-Brabant. PvdA zegevierde in Drenthe en GroenLinks in Utrecht en Groningen. Vier jaar geleden won de VVD in zeven provincies, het CDA in vier en de SP in één.

In de Eerste Kamer is Forum voor Democratie in één klap de grootste partij geworden met 13 zetels, voor de VVD met 12 zetels. GroenLinks steeg van 4 naar 9 zetels en alle regeringspartijen op de ChristenUnie na verloren zetels. Daardoor komt het kabinet Rutte III in totaal uit op 31 Senaatszetels en is het zijn meerderheid kwijt.

Baudet: Water bij de wijn

Forum voor Democratie is bereid om compromissen te sluiten om zoveel mogelijk van haar doelen te halen. ,,We snappen dat we water bij de wijn moeten doen”, zei FVD-leider Thierry Baudet.

De partij gaat zich eerst richten op de provincies. ,,We gaan proberen tot stabiele besturen in de provincies te komen.” Volgens Baudet heeft zijn partij voldoende mensen om alle zetels in de Provinciale Staten te vullen. Ook als Forum gaat besturen heeft ze genoeg kandidaten. ,,We hebben veel mensen achter de hand. We zijn nu echt klaar voor een besturende rol.”

Baudet laat zich niet uit het veld slaan door regeringspartij D66, die stelt dat FVD zich met zijn eisen bij voorbaat onmogelijk maakt als partner van het kabinet. Hij denkt dat coalitiepartners VVD en CDA ,,enorm zijn geschrokken” van het verkiezingssucces van FVD. Ze zullen mogelijk gaan nadenken over hun koers, aldus Baudet, en ,,zich achter de oren gaan krabben” over bijvoorbeeld de klimaatwet.

Misschien dat ze ,,concluderen dat dat niet zo’n verstandig idee was en kunnen we die wet blokkeren”, denkt de FVD-voorman. ,,De komende tijd zal moeten blijken of niet eigenlijk Jetten zichzelf buitenspel heeft gezet”, aldus Baudet.

FVD zette de afgelopen maanden hoog in. De partij eist dat de klimaatwet van tafel gaat en dat meerdere ministers aftreden. Daar houdt Baudet naar eigen zeggen aan vast, maar tegelijkertijd ,,is hij bereid met iedereen te praten” in de Eerste Kamer. ,,Wij zitten hier zakelijk in.”

Het liefst zou de partij echter zien dat er nieuwe verkiezingen voor de Tweede Kamer worden uitgeschreven. ,,Uit de verkiezingsuitslag blijkt dat het kabinet is uitgeregeerd, aan het eind van zijn levenscyclus is’, zei lijsttrekker voor de Eerste Kamer Henk Otten.

Otten verzekert dat FVD alle veroverde Statenzetels kan bezetten. Een in Flevoland verkozen kandidaat-Statenlid verhuist gauw naar die provincie om die zetel te kunnen innemen, zei hij.

Lees hier meer over de verkiezingen