• Predikant en schrijver Joost Röselaers pleit samen met Fleur Brockhus, schrijfster van boeken over werkgeluk, voor de inzet van een ‘corporate priest’ bij bedrijven
  • Deze corporate priest is een onafhankelijk persoon waarmee mensen in gesprek kunnen gaan over ethische dilemma’s en levensvragen waar ze tegenaan lopen in hun werk.
  • Anders dan een vertrouwenspersoon of compliance officer zou deze persoon los moeten staan van de organisatie die hem of haar inschakelt.

Een goed vertrouwelijk gesprek op belangrijke momenten in je carrière; onbevangen en ongegeneerd in gesprek gaan over ethische dilemma’s en levensvragen zonder dat de ander daar een oordeel over velt.

Predikant en schrijver Joost Röselaers en Fleur Brockhus – schrijver van boeken over werkgeluk en docent beroepsethiek aan de UVA – geloven dat ieder werkend persoon daar op enig moment behoefte aan heeft.

Tijdens een wandeling op de Hilversumse hei, waarbij Brockhus de vrijzinnige predikant interviewde voor haar podcast Langzaam zullen we leven, kwamen zij samen op het idee.

Aan Business Insider vertellen ze meer over het concept dat ze voorlopig de corporate priest hebben gedoopt.  

Wat is een corporate priest precies?

Brockhus: “We zoeken nog naar een term die iedereen aanspreekt, maar voor de beeldvorming hebben we nu gekozen voor de term corporate priest. We willen de rol die een predikant of pastoor van oudsher vervult herdefiniëren en daarmee bedrijven binnenstappen.”

“De belangrijkste taak van een corporate priest is om met een blik van eeuwigheid naar vraagstukken van nu kijken. Een plek creëren waar mensen terechtkunnen met hun ethische dilemma’s en levensvragen.”

“We stellen ons zo voor dat je de corporate priest in kunt schakelen als je behoefte hebt aan reflectie. Je kunt hem of haar vertellen wat je dwarszit, waar je niet uitkomt of waar je spijt van hebt. Als je kunt sparren met een onafhankelijk en wijs persoon, iemand die verhalen kan aanreiken die als een spiegel werken, ontstaat vaak inzicht en bewustzijn over je persoonlijke drijfveren.”

Röselaers: “De corporate priest kan een theoloog zijn, maar dat hoeft niet. Het zou bijvoorbeeld ook een filosoof of schrijver kunnen zijn. Belangrijker is dat hij of zij goed kan luisteren, kan putten uit ervaring en verhalen die van generatie op generatie zijn doorgegeven en vooral bereid is om ingewikkelde morele vraagstukken te overwegen.”

“De corporate priest oordeelt niet, maar durft wel een stevig ‘tegenover’ te zijn. Iemand die uitdaagt en tegen durft te spreken om zo het morele vraagstuk helder te krijgen waar de ander mee worstelt.”

Hoe is het idee ontstaan?

Brockhus: “Joost en ik spreken allebei regelmatig met mensen die met persoonlijke of professionele zaken worstelen. Ik vanuit mijn rol als trainer en schrijver en Joost vanuit zijn werk als predikant. Wandelen is een fijne manier om een goed gesprek aan te gaan ondanks de coronamaatregelen. Omdat je de ander niet aan hoeft te kijken, het niet ongemakkelijk is als er een stilte valt en de natuur om je heen vaak uitnodigt tot mooie metaforen, levert samen wandelen vaak diepe, eerlijke en ontwapende gesprekken op.”

Röselaers: “Een paar dagen voordat Fleur en ik samen wandelden voor haar podcast liep ik met een vrouw die vanwege integriteitsvraagstukken publiekelijk aan de schandpaal was genageld. Sinds ik hier vorig jaar een artikel over schreef in het Financieele Dagblad word ik vaak door mensen benaderd die hiermee te maken hebben gehad.”

“We namen al wandelend in alle rust de gang van zaken door. Het hele proces dat uiteindelijk leidde tot haar vertrek bij het bedrijf. Waar ging het mis? Dat was niet eenduidig, het ging geleidelijk aan. Er was een groot grijs gebied. Er waren wel momenten aan te wijzen. Toen vergleed het. En over die momenten gingen wij in gesprek.”

“In die grijze momenten had zij zich eenzaam gevoeld. Met haar collega’s kon ze er niet over spreken. Thuis en met haar vrienden is zij niet gewend om dergelijke ingewikkelde zaken ter sprake te brengen. Bij de compliance-afdeling wisten zij geen raad met haar vragen in dit grijze gebied.”

“Eigenlijk”, zo zei ze, “had ik op die momenten een gesprek moeten voeren zoals wij nu hebben. Met iemand die belangeloos naar mij luistert, die een kritisch tegenover is, en die taal en gevoel heeft ontwikkeld om morele dilemma’s te duiden.”

“Toen ik vervolgens met Fleur hierover sprak, besloten we om samen te onderzoeken of wij die behoefte op kunnen vullen.”

Maar zijn er niet al genoeg professionals waar mensen naartoe kunnen als ze ergens tegenaan lopen in hun werk?

Röselaers: “Anders dan een compliance officer, vertrouwenspersoon, HR-medewerker of leidinggevende moet een corporate priest volgens ons losstaan van de organisatie waar hij of zij door wordt ingeschakeld. Het is ook niet onze bedoeling dat een corporate priest een stappenplan bedenkt over hoe iemand zijn problemen kan tackelen, zoals een loopbaancoach dat wellicht zou doen.”

“Iedere medewerker zou toegang moeten hebben tot de corporate priest waarbij het duidelijk is dat deze geen enkel belang heeft bij het gesprek. Wij zien het als een informele dienst waarbij je eens kunt sparren met iemand die thuis is in het grijze gebied, waar goed en kwaad soms moeilijk van elkaar te onderscheiden zijn.”

Lees ook op Business Insider

Röselaers en Brockhus tijdens de opname van de podcast. Foto: Nicolaas Duin

Geloven jullie dat hier echt animo voor is vanuit het bedrijfsleven?

Brockhus: “Iedereen loopt weleens ergens tegen aan in zijn werkende leven. Als het gaat om gewetensvragen, ethische dilemma’s en levensvragen, naar wie ga je dan toe? Binnen een bedrijf hangt er toch vaak een bepaalde cultuur en ook met je directe omgeving ben je misschien niet gewend om dit soort gesprekken te voeren.”

Röselaers: “Voorheen gingen mensen vaak naar een geloofshuis om na te denken over zingeving, maar de kerk is daar voor velen geen plek meer voor. Wij willen die leegte opvullen.”

“Niet iedereen hoeft hier natuurlijk voor open te staan. In de jaren dat ik nu predikant ben, heb ik gemerkt dat er grosso modo twee groepen mensen zijn: mensen die een antenne hebben voor spirituele vragen en mensen die dat niet hebben. Voor die eerste groep mensen zou dit concept goed kunnen werken.”

Hoe willen jullie dit idee uitrollen?

Brockhus: “Vooralsnog kunnen mensen een wandeling met een van ons boeken via het platform ‘inspirational walkers‘. Maar als er veel animo blijkt te zijn, willen we een eigen website opzetten en op zoek gaan naar andere inspirerende mensen die zich in willen zetten als corporate priest.”

Röselaers: “We hopen het makkelijker voor professionals te maken om aan de bel te trekken als ze worstelen met morele dilemma’s. Ik denk echt dat op het juiste moment sparren met iemand die geen oordeel velt veel problemen kan voorkomen. We willen meegeven dat het oké en menselijk is om fouten te maken. Iedereen verdient een kans om opnieuw te beginnen. Als we dat allemaal omarmen, zou dat onze maatschappij een stuk mooier maken.”

LEES OOK: IT-professionals vanuit Afrika inhuren voor klussen in Europa en de VS: ‘Dit is veel leuker en levert professionals uit Afrika meer op’