• In de Zuid-Hollandse gemeente Zuidplas ligt sinds medio november een circulair trottoir dat regenwater af kan voeren doordat het op plastic kratten ligt.
  • Het ‘buffertrottoir’ moet wateroverlast bestrijden en werd bedacht door ondernemer Erwin van der Zwaag van het bedrijf Waste Works.
  • De tegels zijn gemaakt van olifantsgras en oude vermalen betontegels en hebben een CO2-voetafdruk die 80 tot 90 procent lager is dan gewone tegels.
  • Lees ook: Zo houd je bij het kopen van een huis rekening met klimaatverandering

Vorige week werd in de Zuid-Hollandse gemeente Zuidplas – niet toevallig de gemeente waar het laagste punt van ons land zich bevindt op 6,76 meter onder NAP – de eerste duurzame stoep van ons land gelegd. Het zogenaamde ‘buffertrottoir’, dat circulair en klimaatadaptief is, is een idee van Erwin van der Zwaag van Waste Works.

Aan Business Insider vertelt de jonge ondernemer wat een circulair en klimaatadaptief trottoir precies inhoudt, hoe hij op het idee is gekomen en hoe lastig het kan zijn om gemeentes ervan te overtuigen dat het dé oplossing is voor veel van hun problemen.

Wat is het Waste Works Buffertrottoir?

Van der Zwaag: “Het is een trottoir met tegels die worden gemaakt van miscanthus – een grassoort die er om bekend staat goed CO2 op te nemen – en betonpuingranulaat, dat wordt verkregen uit betonpuin, dat vrijkomt bij het slopen van constructies die beton bevatten. Deze tegels slaan niet alleen CO2 in zich op, bij de productie ervan komt 80 tot 90 procent minder CO2 vrij dan bij de productie van traditionele betontegels.”

“Verder ligt er onder de tegels een krattensysteem dat tot 142 liter water per vierkante meter kan bufferen. Regenwater stroomt langs de tegels de kratjes in en zakt vanuit daar langzaam in de bodem. Op die manier wordt niet alleen wateroverlast op straat voorkomen, maar draagt het ook bij aan een groenere en koelere stad. Normaal wordt regenwater namelijk via putten afgevoerd naar het riool. Dat is jammer, want dan ben je het kwijt. Met ons systeem voedt het water de bodem, wat zorgt voor meer biodiversiteit in de stad.”

“Ons buffersysteem speelt in op de verwachting dat het veranderende klimaat voor meer en heftigere buien gaat zorgen in de nabije toekomst. Daar komt de term klimaatadaptief vandaan.”

Lees ook: Is jouw huis klaar voor klimaatverandering? Zo bereid je je voor op hitte en wateroverlast

Het buffersysteem. Foto: Waste Works

Hoe kom je op het idee van een circulaire stoep?

“In eerste instantie wilde ik vooral ondernemen. Ik wilde daarbij ook graag iets bijdragen aan een betere wereld, maar had al snel bedacht dat het wel iets schaalbaars moest zijn. Ik zag om me heen dat veel bedrijfjes groen waren, maar ook klein. Veel duurzame ideeën zijn innovatief en goed, maar redden het tóch niet omdat ze niet schaalbaar zijn of een te klein probleem willen oplossen.”

“Tijdens een wandeling in die periode keek ik om me heen en werd ik me opeens bewust van hoeveel beton er in een stad wordt gebruikt.” Lachend: “Ik zag al die trottoirtegels en dacht: het is in ieder geval schaalbaar.”

“Ik ben toen mee gaan doen aan het programma van Startup Nijmegen, in eerste instantie nog met het idee voor tegels van betongranulaat gemixt met plastic dat niet gerecycled kan worden voor andere doeleinden. Toen dat idee echter eerder schadelijk voor het milieu bleek te zijn dan een duurzame oplossing, kwam ik al snel op het idee van de tegels zoals ze nu zijn. Tijdens mijn research stuitte ik ook steeds weer op dat andere grote probleem van de openbare ruimte in ons land: wateroverlast. En zo ontstond het idee voor het krattenbuffersysteem.”

Foto: Waste Works

Waarom zouden gemeentes dit idee moeten toepassen?

”Wateroverlast is in veel gemeentes een steeds groter probleem. Bij hevige regenval kan het riool de hoeveelheden water niet meer aan met ondergelopen kelders en soms ook straten als gevolg. Door ons buffersysteem kan het overtollige water prima worden opgevangen.”

“Dat dat water vervolgens in de bodem zakt en niet weg wordt gevoerd via het riool, heeft niet alleen het voordeel dat de plaatselijke bodem voedzamer wordt. Verschillende gemeentes kampen in droge perioden ook met verzakkingen vanwege het lage grondwaterpeil. Met ons systeem zorg je dat de bodem stevig en vochtig blijft, ook tijdens een hete zomer.”

Staan de gemeentes al in de rij om de trottoirs af te nemen?

“We krijgen nu steeds meer enthousiaste reacties, maar in het begin was het lastig. Ik was ook jong (28) en best een beetje bleu toen ik hiermee begon. Dan kwam ik binnen bij afdelingen van gemeentes waar mensen al jarenlang werkten en zag je ze echt een beetje kijken van: wat komt hij hier doen? De eerste vraag was ook altijd: waar lig je al?"

"Om die vraag te kunnen weerleggen, hebben we toen een proeftrottoir aangelegd in The Green Village, een soort openluchtlaboratorium voor duurzame innovaties op de campus van de TU Delft. Dat proeftrottoir heeft ons ook geholpen met het weerleggen van veel vragen die gemeentes hebben over ons product. Zoals: kan ik er met een vrachtwagen overheen rijden en hoelang blijft het goed? We hebben de afgelopen twee jaar uitvoerig getest met mooie resultaten.”

“Gemeentes die toch nog huiverig zijn, raden we altijd aan om ‘klein’ te beginnen met 500 vierkante meter. Dan kun je goed zien wat het doet en opschalen kan altijd nog. De gemeente Zuidplas, waar we sinds vorige week liggen, doet het ook zo. Als hun nieuwe trottoir bevalt, willen ze het op grote schaal toepassen in een nieuw dorp dat ze binnen de gemeente bouwen.”

Lees meer over Better Capitalism op Business Insider: