Luister hieronder naar de audioversie van dit artikel


0:00

Het demissionaire kabinet wil het omstreden voorstel voor een zogenoemd 2G-beleid pas in het nieuwe jaar bespreken met de Tweede Kamer.

Dat schrijft coronaminister Hugo de Jonge aan de Tweede Kamer. Het was eigenlijk de bedoeling dat de Kamer zich er deze week over zou buigen.

In het plan van het kabinet zouden alleen mensen die zijn gevaccineerd of recent zijn genezen van een coronabesmetting nog toegang kunnen krijgen tot plekken waar het risico op een besmetting hoog is. In de huidige situatie is ook een negatieve test een optie.

Het voorstel stuitte in de Tweede Kamer op veel verzet. Het kabinet vindt het nog steeds een goed idee om 2G mogelijk te maken, maar gezien de hoge besmettingscijfers en de opkomst van de omikronvariant denkt het niet “dat er op korte termijn ruimte ontstaat om (delen van) sectoren waar sprake is van een omgeving met een hoog risico op basis van 2G te kunnen openen.”

Tegelijkertijd erkent De Jonge in zijn brief dat in de Kamer "steun op dit moment nog onvoldoende zeker is."

De Kamer zou deze week ook voorstellen van het kabinet bespreken om gebruik van de coronapas mogelijk te maken op de werkvloer en in het onderwijs. De Jonge stelt aan de Kamer voor om alle drie de voorstellen na het kerstreces te bespreken. De Kamer gaat er uiteindelijk zelf over wanneer plannen van het kabinet worden besproken.

1G is volgens De Jonge niet uitvoerbaar en duur

Eind november gaf De Jong in een brief aan de Tweede Kamer aan dat een zogenoemde 1G-aanpak lastig is uit te voeren. Hier bij geldt de regel: altijd testen en wordt dus niet gekeken naar vaccinaties of het feit dat iemand COVID-19 heeft gehad.

Als iedereen zich moet laten testen om binnen te komen bij bepaalde locaties, zoals in de horeca, is dat in de praktijk eigenlijk niet uitvoerbaar. Uit berekeningen komt naar voren dat de kosten voor 1G-beleid hoog zijn, maar ook moeilijk in te schatten. Het laagste bedrag in de verschillende scenario's komt uit op 138 tot 155 miljoen euro per week terwijl het hoogste bedrag oploopt van 1,4 tot zelfs 2,2 miljard euro per week.

De kosten hangen niet alleen af van de testen die gebruikt zouden moeten worden (sneltesten of PCR-testen) maar ook van het gedrag van mensen. Uit onderzoek blijkt dat mensen minder vaak naar locaties zullen gaan waar ze zich moeten laten testen voor toegang - ook al zijn ze gevaccineerd of genezen. Dat geldt voor alle sectoren, maar de daling zal het grootst zijn bij restaurants en overige horeca, aldus de minister.

Op dit moment krijgen mensen een QR-code als zij zijn gevaccineerd, zijn genezen of negatief zijn getest (3G-beleid). Zij kunnen daarmee naar locaties toe waar een coronatoegangsbewijs nodig is, zoals in de horeca en in bioscopen en theaters.

Maar dit systeem is niet waterdicht omdat de aanwezigen toch besmettelijk kunnen zijn. Onbeschermde bezoekers lopen meer risico om besmet te raken en ernstig ziek te worden. De ziekenhuizen staan onder grote druk door de toestroom van vooral ongevaccineerde coronapatiënten. Met een 2G-beleid kan deze groep van onbeschermde mensen niet meer naar binnen. Met 1G zou iedereen moeten testen en mogen de drie groepen naar binnen.

Het Outbreak Management Team (OMT) heeft de opties vergeleken en stelt dat 1G effectiever is dan 3G, maar minder effectief dan 2G.

Tegelijk geven de modellen onzekerheid aan omdat er veel verschillende factoren meespelen zoals welke testen er worden gebruikt en het gedrag van mensen. Sneltesten zijn goed bij 2G maar om 1G het effectiefst te laten zijn, zouden er PCR-testen moeten worden gebruikt. En dat is volgens De Jonge "niet uitvoerbaar en gegeven de kosten maatschappelijk niet verantwoord."

LEES OOK: WHO en topman van BioNTech zeggen dat de huidige vaccins beschermen tegen ernstige gevolgen van omikron – maar vaccinmaker Moderna is bezorgd