Het enthousiasme is groot als in 2007 de eerste commerciële vlucht van de A380 plaatsvindt. Vliegtuigbouwer Airbus ziet grote kansen voor het nieuwe megatoestel en denkt dat het in de eerste twintig jaar zo’n 1.200 stuks kan slijten.

Een decennium later is er weinig meer over van dat optimisme. De orders zijn opgedroogd.

Met een prijskaartje van ruim 300 miljoen euro per stuk is het een van de duurste vliegtuigen die ooit gebouwd is. In de reusachtige dubbeldekker passen als alleen economy-stoelen worden gebruikt meer dan 800 passagiers. Als een A380 ergens landt, staan de mensen te kijken.

Maar luchtvaartmaatschappijen letten juist steeds meer op de kosten, zeker met een fluctuerende olieprijs. De eigenschappen die de A380 uniek maken, zijn ook de eigenschappen die het toestel mogelijk de das omdoen.

Volgens sommige experts is het toestel twintig jaar te laat op de markt gekomen. Maar anderen zien juist weer kansen, nu het steeds drukker is op veel vliegvelden. De A380 is juist zijn tijd vooruit, zeggen zij.

Hoe dan ook, de A380 is een knap staaltje techniek. Kijk mee naar de roemruchte geschiedenis van het grootste passagierstoestel ter wereld:


Op 7 april 2005 gaat een prototype van de A380 voor het eerst de lucht in, vanaf de fabriekslocatie van Airbus in Toulouse.

Foto: Getty Images

Het is de eerste keer dat de viermotorige dubbeldekker los van de grond komt.

Foto: Getty Images

Maar het verhaal van de A380 begint decennia eerder.

Foto: REUTERS/Pascal Rossignol

In de jaren zeventig is Airbus, dat ontstond vanuit een samenwerkingsverband tussen Aérospatiale (Frankrijk) en Deutscher Aerospace (Duitsland), een nieuwkomer in de luchtvaartbranche. De A300 is het eerste vliegtuig van Airbus.

Foto: Airbus

Een decennium lang probeert Airbus een voet tussen de deur te krijgen op de markt die wordt gedomineerd door de 747 Jumbo Jet van het Amerikaanse Boeing.

Foto: AP

De 747 is vanaf de eerste commerciële vlucht in 1970 het grootste passagiersvliegtuig ter wereld. Door de prestaties en zuinigheid is het een populair toestel bij maatschappijen. Vliegen wordt betaalbaar voor de massa dankzij de 747.

Foto: AP

Begin jaren negentig is de positie van Airbus sterker. De A320, die in 1988 op de markt komt en al snel populair blijkt bij maatschappijen, is zijn tijd ver vooruit. Het is het eerste passagiersvliegtuig met een ‘fly-by-wire’-systeem, waarbij het toestel volledig op basis van een computersysteem vliegt, waardoor de veiligheid enorm toeneemt.

Foto: AP

In 1993 komt daar de tweemotorige A330 bij…

Foto: Reuters/Jean Philippe Arles

…en de viermotorige A340. Maar Airbus wil nog groter. De Europese vliegtuigbouwer richt zijn pijlen op het populairste toestel van het moment…

Foto: AP

…de Boeing 747-400. Airbus wil een vliegtuig bouwen dat nog groter is dan Boeing’s jumbojet, maar goedkoper om in de lucht te houden.

Foto: United Airlines

Het resultaat is de A3XX, een concepttoestel met twee verdiepingen.

Foto: Airbus/AP

De A3XX wordt uiteindelijk de A380 die we vandaag de dag kennen.

Foto: Pascal Le Segretain/Getty

De A380 wordt geassembleerd in een megagrote hal van Airbus in Toulouse die een oppervlakte heeft van bijna 30.000 voetbalvelden.

Foto: Reuters/Jean Philippe Arles

De A380 is 73 meter lang en heeft een spanwijdte van bijna 80 meter. De staart torent ruim 24 meter boven de grond uit.

Foto: REUTERS/Kieran Doherty

In een normale stoelconfiguratie kan het toestel maar liefst 555 passagiers vervoeren. De A380 kan een maximale afstand afleggen van 15.200 kilometer. Een vlucht van ruim zestien uur van Dubai naar Nieuw-Zeeland is geen probleem.

Foto: REUTERS/Tobias Schwarz

De aandrijving komt van een viertal motoren, die van Rolls-Royce of de Engine Alliance afkomstig zijn.

Foto: Hollis Johnson

De cockpit van de A380 is supermodern, met acht lcd-schermen. Net als recente andere Airbus-toestellen heeft de A380 geen centrale stuurknuppel, maar een sidestick die onderdeel is van het ‘fly-by-wire’-systeem. Dat geeft de piloten meer bewegingsruimte.

Foto: Hollis Johnson

Na de eerste vlucht test Airbus volop met het toestel. In 2007 vindt de eerste commerciële vlucht plaats.

Foto: Getty Images

Met de A380 belooft Airbus luxe en comfort in de lucht zoals nooit tevoren.

Foto: REUTERS/Kai Pfaffenbach

De A380 maakt dat meer dan waar. Bij sommige maatschappijen heeft het toestel een bar…

Foto: REUTERS/Fabian Bimmer

….een privélounge…

Foto: Hollis Johnson

…en zelfs een badkamer met douche. De A380 onderscheidt zich daarmee van de concurrenten.

Foto: Emirates

Dan zijn er nog de eerste klasse-suites…

Foto: AP

…die er ook nog in een groter formaat zijn.

Foto: Singapore Airlines

Etihad spant de kroon met ‘The Residence’.

Foto: source Etihad

Deze superdeluxe suites hebben een tweepersoonsbed, een eigen badkamer met douche, een woonkamer met minibar en een entertainmentsysteem.

Foto: Hollis Johnson

Op 15 oktober 2007 wordt de eerste A380 afgeleverd aan Singapore Airlines. Andere luchtvaartmaatschappijen volgen snel…

Foto: Flickr/Aero Icarus

…zoals Korean Air…

Foto: AP/Airbus, C. Brinkmann

…Lufthansa…

Foto: REUTERS/Johannes Eisele

…Qantas…

Foto: REUTERS/Daniel Munoz

…British Airways…

Foto: Flickr/airwolfhound

…Malaysia Airlines…

Foto: Flickr/Aero Icarus

…Thai Airways…

Foto: Airbus

…Air France…

Foto: Flickr/Maarten Visser

…Qatar Airways…

Foto: REUTERS/Pascal Rossignol

…Asiana…

Foto: Airbus

…China Southern…

Foto: Wikimedia Commons

…en Etihad.

Foto: Etihad

Maar geen enkele klant is belangrijker dan sjeik Ahmed bin Saeed Al Maktoum en Emirates, de staatsvliegmaatschappij van Dubai.

Foto: REUTERS/Fabian Bimme

Van de 317 bestelde toestellen zijn 142 bestemd voor Emirates.

Foto: REUTERS/Christian Charisius

Emirates heeft onlangs zelfs de 100ste A380 in gebruik genomen. Geen enkele andere luchtvaartmaatschappij heeft meer dan 19 stuks van de dubbeldekker.

Foto: Emirates

Waarom is Emirates zo verknocht aan de A380, terwijl de rest van de luchtvaartbranche zich afzijdig houdt?

Foto: REUTERS/Jumana El Heloueh

Dat komt omdat Emirates zich toelegd op langeafstandsvluchten vanaf de thuisbasis in Dubai, een belangrijke overstaphub in het Midden-Oosten.

Foto: REUTERS/Jumana El Heloueh

Emirates heeft een toestel nodig dat veel passagiers kan vervoeren op lange vluchten. De A380 is daarvoor perfect.

Foto: REUTERS/Tobias Schwarz

Maar de strategie van Emirates is uit de mode geraakt. Maatschappijen kiezen tegenwoordig voor meer directe vluchten tussen bestemmingen met kleinere, zuinigere toestellen.

Foto: REUTERS/Phil Noble

Hierdoor zijn de tweemotorige Boeing 777…

Foto: AP

….en de Airbus A330 juist de populairste toestellen voor de lange afstand.

Foto: Flickr/Tomás Del Coro

De 787 Dreamliner van Boeing, die sinds 2011 in bedrijf is, is een van die nieuwe, zuinigere toestellen. Volgens Qantas-topman Alan Joyce is het zelfs goedkoper om twee Dreamliners achter elkaar te laten vliegen dan een A380 in te zetten.

Foto: Benjamin Zhang/Business Insider

Door de hoge kosten is de A380 nooit het multifunctionele werkpaard geworden dat de 747 was. Het is een nichetoestel, dat vooral ingezet wordt op lange routes tussen drukke luchthavens.

Foto: Qantas

Nieuwe bestellingen blijven dus uit. Binnenkort lopen ook nog de leasecontracten van de eerste A380’s af. Dat betekent dat Airbus de strijd aan moet gaan met hun eigen tweedehands vliegtuigen die op de markt komen.

Foto: REUTERS/Pascal Rossignol

De Boeing 747 heeft het ook lastig. Voor de passagiersversie zijn de orders nagenoeg opgedroogd. Alleen de vrachtvliegtuigen worden nog gemaakt – slechts eentje per twee maanden.

Foto: Boeing

Emirates-topman Tim Clark pleit al jaren voor een vernieuwde versie van de A380, met betere aerodynamica en zuinigere motoren.

Foto: AP

Airbus is tot dusver huiverig om weer grote bedragen te investeren in een nieuwe versie van de A380. In 2017 deed de vliegtuigbouwer een handreiking: de A380 Plus heeft plek voor 80 extra en nieuwe winglets die brandstof besparen. Tot nu toe zijn er geen bestellingen geplaatst.

Foto: Airbus

De toekomst van de A380 is ongewis. Het is niet duidelijk of Airbus nog een decennium wil investeren in het toestel.

Foto: Airbus

In tegenstelling tot de Boeing 747 is er geen vrachtversie van de A380. Dus daar kan Airbus in de tussentijd geen inkomsten uit vergaren.

Foto: REUTERS/Philippe Wojazer

Tijdens de luchtvaartshow in Dubai die onlangs werd gehouden plaatste Emirates geen enkele nieuwe bestelingen voor de A380. Daarmee lijkt het doek langzaam te vallen voor het grootste passagierstoestel ter wereld.

Foto: Airbus

LEES OOK: Deze 6 vliegtuigen proberen de duopolie van Boeing en Airbus te doorbreken