Luister hieronder naar de audioversie van dit artikel


0:00
2:13
  • In nieuwe cao’s is in september een forse verhoging van de lonen afgesproken. Gemiddeld gaat het om een plus van 4,8 procent.
  • De gemiddelde loonstijging in cao’s bedraagt in de eerste negen maanden van dit jaar vooralsnog iets meer dan 3 procent, bij lange na niet genoeg om de inflatie bij te benen.
  • De vraag is of er een loongolf komt die bedrijven onder druk zet om prijzen verder te verhogen.
  • Lees ook: Spaarrentes beginnen mondjesmaat te stijgen na renteverhogingen van ECB: gat met inflatie blijft groot

De torenhoge inflatie in Nederland begint zogenoemde ’tweede-ronde-effecten’ uit te lokken: werknemers reageren op de hoge inflatie door hogere salarissen te eisen om de koopkrachtschade te beperken. Dat is inmiddels goed te zien bij de stijging van lonen in cao-afspraken.

Werkgeversclub AWVN houdt de ontwikkeling van de lonen in cao-afspraken bij via een eigen monitor en daaruit blijkt dat de gemiddelde loonstijging bij nieuw afgesloten cao’s in september op een plus van 4,8 procent ligt. Dat is beduidend hoger dan augustus, toen de gemiddelde loonstijging op 3,9 procent lag.

Voor heel 2022 is duidelijk sprake van een opgaande lijn. In januari bedroeg de gemiddelde stijging van cao-lonen nog 2,6 procent. Voor heel 2022 is er tot nu toe sprake van een gemiddelde plus van 3,2 procent bij de nieuwe cao-afspraken.

De stijging van cao-lonen gaat nog niet hard genoeg om de inflatie in 2022 bij te benen. Volgens de meest recente schatting van het Centraal Planbureau komt de inflatie in Nederland dit jaar gemiddeld uit op bijna 10 procent. De scherpe stijging van prijzen van goederen en diensten zal een flinke deuk slaan in de koopkracht van Nederlanders, die met dezelfde hoeveelheid geld minder spullen kunnen kopen.

Voor 2023 voorziet het Planbureau echter een scherpe terugval van de inflatie. Gemiddeld zullen prijzen volgend jaar met 2,6 procent toenemen, zo is de verwachting.

Interessant wordt hierbij de wisselwerking met de loonontwikkeling. Als de lonen relatief hard blijven groeien volgend jaar, kan dat bedrijven ertoe aanzetten om prijzen verder te verhogen om hun winstmarges te beschermen. Dat kan dan weer een impuls geven aan de inflatie.

Beleidsmakers zullen dus nauwgezet volgen of de wisselwerking van hoge inflatie en hogere lonen gaat leiden tot een loon-prijsspiraal.

LEES OOK: Zoveel zijn boodschappen, benzine en de kapper in de afgelopen 20 jaar duurder geworden: biertje kost 80% meer, maar pak witte rijst 34% minder