Door de coronacrisis is er in Europa grote schaarste ontstaan aan mondkapjes en andere persoonlijke beschermingsmiddelen.

Dat leidt volgens importeurs tot fraude. Partijen mondkapjes en veiligheidsbrillen uit China die niet voldoen aan de normen, worden toch aan Europese landen geleverd.

Filterproducent Afpro in Alkmaar en beddenfabrikant Auping in Deventer gaan nu mondkapjes produceren voor Nederlandse ziekenhuizen.

Volgens Zorgminister Hugo de Jonge wordt alles op alles gezet om zoveel mogelijk mondkapjes te vergaren, zowel uit het buitenland als door productie in Nederland op te starten.

Bedrijven in Nederland gaan mondkapjes maken. De komende weken worden minstens vier productielijnen voor hoogwaardige mondneusmaskers uit de grond gestampt, twee bij filterproducent Afpro in Alkmaar en twee bij beddenfabrikant Auping in Deventer.

Dat blijkt uit een rondgang van Trouw langs diverse bedrijven. Voor het einde van deze maand moeten er in Nederland wekelijks miljoenen professionele mondkapjes van de band rollen.

De ondernemers kwamen in actie vanwege het gebrek aan mondkapjes. “Iedereen kent wel iemand die in de zorg werkt en geen mondkapje heeft, dus dachten wij: moeten we ze hier niet produceren?”, zegt Joost Verlaan, directeur van Afpro.

Lees ook op Business Insider

Grote bedrijven hebben Afpro daarbij geholpen, zoals chipmachinefabrikant ASML die voor Afpro ruimte in een vrachtvliegtuig vrijmaakt voor de levering van een mondkapjesmachine uit China, begin volgende week.

Verlaan: “Alleen hadden we dit niet gekund, de maskers zijn nu nodig en we zagen al gebeuren dat we veel tijd zouden verliezen met het transport van onze machine in een zeecontainer.”

Afpro gaat in eerste instantie 1 miljoen mondmaskers per week maken. Het is de bedoeling om de productie verder op te schalen, aldus het bedrijf.

De geproduceerde mondmaskers worden eerst in overleg met en in opdracht van de Nederlandse overheid getest door het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft en zijn in eerste instantie alleen beschikbaar voor personeel in de zorg.

Schaarste aan mondkapjes leidt tot fraude

De schaarste aan mondkapjes leidt volgens Europese importeurs tot fraude. Partijen mondkapjes en veiligheidsbrillen uit China die niet voldoen aan de normen, worden toch aan Europese landen geleverd, met behulp van misleidende of vervalste certificaten. Daardoor lijkt het alsof ze geschikt en getest zijn volgens de Europese regels, schrijft de Volkskrant.

Ook de European Safety Federation, de Europese brancheorganisatie voor beschermingsmateriaal, waarschuwt dat er veel valse certificaten van Europese keuringsbureaus in omloop zijn, die worden gebruikt om beschermingsmateriaal te verkopen.

Door de enorme vraag naar persoonlijke beschermingsmiddelen voor ziekenhuismedewerkers en andere zorgaanbieders zijn er overal in Europa grote tekorten ontstaan. De afgelopen tijd zijn daardoor allerlei Chinese bedrijven zich gaan toeleggen op de productie van onder meer mondmaskers en beschermingsbrillen.

Die bedrijven beschikken nog niet over de juiste certificaten om de hulpmiddelen op de Europese markt te mogen verkopen, waardoor er de afgelopen weken een handel in valse en onjuiste certificaten is ontstaan, zeggen betrokkenen.

Ook zorgmedewerkers buiten het ziekenhuis zijn ongerust

De Tweede Kamer hamert al weken op de problemen door tekorten van onder meer mondkapjes, onder meer in de ziekenhuizen. Maar ook mensen die werken in de verpleeghuizen, wijkverpleging en huishoudelijke hulp hebben vaak te weinig middelen, waarschuwen verschillende brancheorganisaties.

Zorgminister Hugo de Jonge zei woensdag in de Kamer dat “alles op alles wordt gezet” om de spullen binnen te halen en ze eerlijk te verspreiden, maar hij kan geen garantie geven dat dit op korte termijn voor iedereen gaat lukken. Wel gaat hij de coördinatie meer naar zich toetrekken. “Omdat dat nodig is.”

De zorgmedewerkers buiten de ziekenhuizen zijn ongerust over het besmettingsrisico, over en weer. Omdat zij soms niet eens mondkapjes hebben, kunnen zij onvoldoende zorg bieden aan hun patiënten die zijn besmet of vermoedelijk zijn besmet met het coronavirus.

De zorgmedewerkers zijn ook bang dat ze zelf hun patiënten of cliënten besmetten. Daarom moeten velen thuisblijven als zij klachten hebben, waardoor er nog minder zorg wordt verleend.

Volgens De Jonge wordt alles op alles gezet om zoveel mogelijk mondkapjes te vergaren, zowel uit het buitenland als door productie in Nederland “uit de grond te trekken”. Daarnaast wordt er aan een nieuw ‘verdeelmodel’ gewerkt, om de beschermingsmiddelen zo goed mogelijk op de plekken te krijgen waar ze het hardste nodig zijn. Dat model moet voor Pasen af zijn.

Lees meer over het coronavirus: